![](\"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/Ma\u0142e-Organy-My\u015bliborskie.jpg\" "\\"Ma\u0142e")
<\/a><\/p>\nDo „Ma\u0142ych Organ\u00f3w My\u015bliborskich” naj\u0142atwiej dosta\u0107 si\u0119 wytyczonymi szlakami z pobliskiego My\u015bliborza. W\u0119dr\u00f3wk\u0119 rozpoczynamy przy\u00a0Centrum Edukacji Ekologicznej i Krajoznawstwa „Salamandra” lub z po\u0142o\u017conego 200 m dalej du\u017cego, p\u0142atnego parkingu. Na pocz\u0105tku skrajem lasu, obok dw\u00f3ch pomnikowych cis\u00f3w, potem skr\u0119camy w lewo i dalej w g\u00f3r\u0119 zboczem poro\u015bni\u0119tym traw\u0105. W miejscach gdzie istniej\u0105 w\u0105tpliwo\u015bci co do przebiegu szlaku ustawiono stylowe drogowskazy.<\/p>\n
Maszeruj\u0105c po stoku, warto si\u0119 na chwil\u0119 odwr\u00f3ci\u0107.<\/p>\n Po chwili wchodzimy w las li\u015bciasty porastaj\u0105cy wierzcho\u0142ek Rataja (350 m n.p.m.), szlak skr\u0119ca w lewo i \u0142agodnie trawersuje zbocze. Kolejny drogowskaz kieruje nas do dawnego \u0142omu bazaltu.<\/p>\n Zanim rozpoczniemy podziwianie Ma\u0142ych Organ\u00f3w My\u015bliborskich warto zapozna\u0107 si\u0119 z tre\u015bci\u0105 dw\u00f3ch tablic dydaktycznych – b\u0119dziemy wiedzie\u0107 na co zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119.<\/p>\n Dzia\u0142alno\u015b\u0107 kamienio\u0142omu ods\u0142oni\u0142a \u015brodkow\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 komina wulkanicznego, czynnego przed 15 – 18 mln lat (miocen). Wysoko\u015b\u0107 \u015bciany to 28 m. Napr\u0119\u017cenia powstaj\u0105ce podczas stygni\u0119cia lawy powoduj\u0105 powstawanie tzw. ciosu termicznego – regularnych s\u0142up\u00f3w o przekroju pi\u0119cio – lub sze\u015bciok\u0105ta i \u015brednicy do 30 cm.<\/p>\n Pod wzgl\u0119dem petrograficznym ska\u0142y buduj\u0105ce Ma\u0142e Organy to tzw. bazanity, czyli bazalty oliwinowe z\u0142o\u017cone z augitu, oliwinu, plagioklaz\u00f3w (bytownit), tlenk\u00f3w \u017celaza.<\/p>\n Ma\u0142e Organy My\u015bliborskie chronione s\u0105 jako pomnik przyrody nieo\u017cywionej od\u00a027.02.1965 r. Nazwa Ma\u0142e Organy powsta\u0142a aby odr\u00f3\u017cni\u0107 je od Wielkich Organ\u00f3w Wielis\u0142awskich<\/span><\/a> – znanego pomnika przyrody po\u0142o\u017conego w pobli\u017cu \u015awierzawy, r\u00f3wnie\u017c na Pog\u00f3rzu Kaczawskim. Tre\u015b\u0107 drugiej tablicy rozwija temat przyrody o\u017cywionej wok\u00f3\u0142 geostanowiska oraz wspomina o grodzie istniej\u0105cym na szczycie Rataja, zniszczonym eksploatacj\u0105 bazaltu.<\/p>\n Wspomnianych pier\u015bcieni Lieseganga nale\u017cy szuka\u0107 na od\u0142amkach skalnych w bocznej cz\u0119\u015bci kamienio\u0142omu. Ma\u0142o kt\u00f3re s\u0105 wprawdzie tak efektowne jak te ze zdj\u0119cia na tablicy, ale r\u00f3wnie ciekawe s\u0105 \u017cy\u0142kowania na przekroju s\u0142upa. Przy okazji mo\u017cemy zobaczy\u0107 \u015bci\u015ble chronione okazy paprotki zwyczajnej.<\/p>\n Bokiem wyrobiska mo\u017cna ostro\u017cnie wdrapa\u0107 si\u0119 na szczyt Rataja, by podj\u0105\u0107 pr\u00f3b\u0119 odnalezienia pozosta\u0142o\u015bci grodziska.<\/p>\n Schodz\u0105c w kierunku zachodnim mo\u017cna z pewnego miejsca zaobserwowa\u0107 uk\u0142ad tutejszych s\u0142up\u00f3w: pionowy w dolnej cz\u0119\u015bci i prawie poziomy w g\u00f3rnej.<\/p>\n Zachodnim zboczem Rataja przebiega \u015bcie\u017cka dydaktyczna „\u015aladami Trzebowian”. Na tablicy ustawionej przy le\u015bnym dukcie znajdziemy du\u017co wi\u0119cej informacji o \u015bredniowiecznym grodzie na Rataju.<\/p>\n W swojej d\u0142ugiej i bogatej historii geologicznej Sudety by\u0142y wielokrotnie poddawane ruchom tektonicznym, kt\u00f3rym zawsze towarzyszy\u0142y zjawiska wulkaniczne. Te najm\u0142odsze, doskonale wyr\u00f3\u017cniaj\u0105ce si\u0119 w krajobrazie dawne sto\u017cki wulkaniczne, skupione s\u0105 g\u0142\u00f3wnie na Pog\u00f3rzu Kaczawskim. Do najbardziej znanych na tym terenie … Czytaj dalej <\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a>Docieramy do k\u0119py drzew, przy kt\u00f3rym ustawiono znany ju\u017c nam drogowskaz. Przy okazji mo\u017cemy zapozna\u0107 si\u0119 ze szlakami, kt\u00f3re nam towarzysz\u0105.<\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/a><\/p>\n<\/a><\/a><\/p>\n<\/a><\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"