{"id":13292,"date":"2019-02-17T10:51:55","date_gmt":"2019-02-17T09:51:55","guid":{"rendered":"http:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/?p=13292"},"modified":"2019-04-10T12:22:56","modified_gmt":"2019-04-10T10:22:56","slug":"miocenskie-wapienie-na-zboczu-lasowej-gory-gm-tereszpol-lubelskie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/?p=13292","title":{"rendered":"Mioce\u0144skie wapienie na zboczu Lasowej G\u00f3ry (gm. Tereszpol, lubelskie)."},"content":{"rendered":"

16 mln lat temu (\u015brodkowy miocen) po\u0142udniow\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Roztocza zala\u0142y wody Paratetydy – p\u0142ytkiego i ciep\u0142ego morza. Pocz\u0105tkowo na dnie tego morza osadza\u0142y si\u0119 piaski, w p\u00f3\u017aniejszym okresie (14- 13 mln lat temu) w przybrze\u017cnych strefach nast\u0105pi\u0142 bujny rozw\u00f3j raf. Z nagromadzonych szkielet\u00f3w wapiennych powsta\u0142y wapienie rafowe obfituj\u0105ce w skorupy \u015blimak\u00f3w i ma\u0142\u017cy, z obumar\u0142ych koloni krasnorost\u00f3w z rodziny Lithotamnium powsta\u0142y wapienie litotamniowe. W g\u00f3rnym miocenie (11 mln lat temu) morze wycofa\u0142o si\u0119 z obszaru Roztocza, a ruchy g\u00f3rotw\u00f3rcze wyd\u017awign\u0119\u0142y ten obszar. Nast\u0119pnie intensywna erozja doprowadzi\u0142a do powstania powierzchni zr\u00f3wna\u0144. Poszerzanie si\u0119 sp\u0119ka\u0144 na linii uskok\u00f3w tektonicznych oraz tworz\u0105ca si\u0119 sie\u0107 g\u0142\u0119bokich dolin rzecznych przyczyni\u0142a si\u0119 do powstania charakterystycznych dla strefy kraw\u0119dziowej Roztocza „g\u00f3r – \u015bwiadk\u00f3w” – wzniesie\u0144 osta\u0144cowych o p\u0142askich wierzcho\u0142kach i stromych stokach. Przyk\u0142adem takiego wzg\u00f3rza jest Lasowa G\u00f3ra (324 m n.p.m.), zlokalizowana w s\u0105siedztwie Tereszpola (pow. bi\u0142gorajski, lubelskie). Szczytowe partie wzniesienia zbudowane s\u0105 z wapieni rafowych charakteryzuj\u0105cych si\u0119 du\u017c\u0105 porowato\u015bci\u0105 i sieci\u0105 sp\u0119ka\u0144 u\u0142atwiaj\u0105cych przenikanie wody. Procesy krasowe oraz l\u00f3d powodowa\u0142 fragmentacj\u0119 pokrywy wapiennej na mniejsze bloki, kt\u00f3re osuwa\u0142y si\u0119 na stromych stokach. \u00a0W rezultacie na p\u00f3\u0142nocnym i p\u00f3\u0142nocno – zachodnim zboczu Lasowej G\u00f3ry spotykane s\u0105 liczne r\u00f3\u017cnej wielko\u015bci bloki wapieni mioce\u0144skich, kt\u00f3re jako obrywy pochodz\u0105 z okolic szczytu, a obecnie znajduj\u0105 si\u0119 du\u017co ni\u017cej. Najokazalsza ska\u0142ka chroniona jako pomnik przyrody nieo\u017cywionej le\u017cy na zboczu, pod okaza\u0142\u0105 czere\u015bni\u0105. Czere\u015bnia i tablica stoj\u0105ca obok widoczna jest z drogi Tereszpol – Szozdy (po prawej, wschodniej stronie).<\/p>\n

GPS\u00a0N 50\u00b034\u201907.5\u2033 , E 22\u00b055\u201955.9\u2033<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"Tereszpol<\/a>\"\"<\/a>\"\"<\/a><\/p>\n

Wysoko\u015b\u0107 ska\u0142ki to 2,5 m, d\u0142ugo\u015b\u0107 ok. 4 m, obj\u0119ta jest ochron\u0105 pomnikow\u0105 od 1963 r. Obiekt schowany jest mi\u0119dzy krzewami, ponadto zarasta mchem. Stoj\u0105ca obok tablica w\u0142a\u015bciwie jest nieczytelna, obecnie stanowi tylko punkt orientacyjny.<\/p>\n

\"\"<\/a>\"\"<\/a>\"\"<\/a><\/p>\n

Mniejsze od\u0142amki skalne le\u017c\u0105 porozrzucane na zboczu, niekt\u00f3re schowane s\u0105 w g\u0119stwinie krzew\u00f3w.<\/p>\n

\"\"<\/a>\"\"<\/a>\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

W rejestrze pomnik\u00f3w przyrody wojew\u00f3dztwa lubelskiego figuruj\u0105 jeszcze dwa skupiska wapiennych ska\u0142ek na zboczu Lasowej G\u00f3ry, obydwa o powierzchni 0,1 ha. Znajduj\u0105 si\u0119 bli\u017cej wierzcho\u0142ka, schowane w zagajniku.<\/p>\n

\"\"<\/a>\"\"<\/a>\"\"<\/a>\"\"<\/a>\"\"<\/a><\/p>\n

Imponuj\u0105ce ska\u0142ki z mioce\u0144skich wapieni o nazwie „Piekie\u0142ko” znajduj\u0105 si\u0119 na wzg\u00f3rzu Kamie\u0144 k. Stanis\u0142awowa (gm. J\u00f3zef\u00f3w, pow. bi\u0142gorajski). Wi\u0119cej o nich w nast\u0119pnym artykule<\/span><\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

16 mln lat temu (\u015brodkowy miocen) po\u0142udniow\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Roztocza zala\u0142y wody Paratetydy – p\u0142ytkiego i ciep\u0142ego morza. Pocz\u0105tkowo na dnie tego morza osadza\u0142y si\u0119 piaski, w p\u00f3\u017aniejszym okresie (14- 13 mln lat temu) w przybrze\u017cnych strefach nast\u0105pi\u0142 bujny rozw\u00f3j raf. … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[1740,1696,1739,1743,1738,1741,1737,1742],"class_list":["post-13292","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-przyroda-nieozywiona","tag-lasowa-gora","tag-lubelskie","tag-miocenskie-wapienie","tag-roztocze","tag-skalki-wapienne","tag-szozdy","tag-tereszpol-zygmunty","tag-wapienie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13292","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13292"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13292\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13461,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13292\/revisions\/13461"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13292"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13292"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13292"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}