{"id":19575,"date":"2024-12-25T20:18:50","date_gmt":"2024-12-25T19:18:50","guid":{"rendered":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/?p=19575"},"modified":"2024-12-25T20:18:50","modified_gmt":"2024-12-25T19:18:50","slug":"pomnikowe-platany-w-zespole-palacowo-parkowym-w-kurozwekach-gm-staszow-swietokrzyskie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/?p=19575","title":{"rendered":"Pomnikowe platany w zespole pa\u0142acowo – parkowym w Kurozw\u0119kach (gm. Stasz\u00f3w, \u015bwi\u0119tokrzyskie)."},"content":{"rendered":"

Park krajobrazowy wok\u00f3\u0142 pa\u0142acu w Kurozw\u0119kach powsta\u0142 w latach 1811-1825 z inicjatywy Anastazji z Rudnickich So\u0142tykowej. Projektantem za\u0142o\u017cenia parkowego by\u0142 m\u0142ody czeski ogrodnik Jan Zulaufa – skomponowa\u0142 on rozleg\u0142y ogr\u00f3d w modnym w\u00f3wczas stylu angielskim. Zar\u00f3wno pa\u0142ac jak i park s\u0105 obecnie udost\u0119pniane do zwiedzania (odp\u0142atnie), dojazd do pa\u0142acu (ul. Zamkowa) znajduj\u0105cego si\u0119 w p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci miejscowo\u015bci zosta\u0142 oznakowany drogowskazami.\"drogowskaz<\/a><\/p>\n

Tu\u017c przed bram\u0105 do zespo\u0142u pa\u0142acowo – parkowego znajduje si\u0119 du\u017cy, bezp\u0142atny parking, jednak zanim j\u0105 przekroczymy warto cofn\u0105\u0107 si\u0119 kilka krok\u00f3w do grupy pomnikowych modrzewi, opisanych dok\u0142adnie w poprzednim artykule<\/span><\/a>.<\/p>\n

\"Kurozw\u0119ki<\/a><\/p>\n

\"Kurozw\u0119ki<\/a><\/p>\n

W drzewostanie parku przewa\u017caj\u0105 rodzime gatunki li\u015bciaste, z pierwotnych nasadze\u0144 wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 trzy platany klonolistne, kt\u00f3re od 1980 r. chronione s\u0105 w formie grupowego pomnika przyrody. Najgrubszy z nich ro\u015bnie przy g\u0142\u00f3wnej alei prowadz\u0105cej do pa\u0142acu, tu\u017c obok kasy biletowej.<\/p>\n

GPS N 50\u00b035\u203245.4\u2033 , E 21\u00b005\u203257.7\u2033<\/p>\n

\"Kurozw\u0119ki<\/a>\"Kurozw\u0119ki<\/a>\"Kurozw\u0119ki<\/a><\/p>\n

Platan ten jest typowym soliterem czyli drzewem wyro\u015bni\u0119tym na otwartej przestrzeni – \u015bwiadczy o tym do\u015b\u0107 niska sylwetka (jak na mo\u017cliwo\u015bci gatunku), szeroka, roz\u0142o\u017cysta korona oraz nisko osadzone, bardzo grube konary.<\/p>\n

\"Kurozw\u0119ki<\/a>\"Kurozw\u0119ki<\/a>\"Kurozw\u0119ki<\/a><\/p>\n

Obw\u00f3d tego okazu wg rejestru RDO\u015a wynosi 440 cm, wysoko\u015b\u0107 25 metr\u00f3w, wiek ok. 200 lat. Pie\u0144 drzewa zosta\u0142 oznakowany typow\u0105 tabliczk\u0105, obok platana zainstalowano tablic\u0119 z opisem gatunku.<\/p>\n

\"Kurozw\u0119ki<\/a><\/p>\n

Drugi pomnikowy platan ro\u015bnie 45 metr\u00f3w na lewo (na zach\u00f3d) od pierwszego, bli\u017cej kamiennego ogrodzenia parku.<\/p>\n

GPS N 50\u00b035\u203245.4\u2033 , E 21\u00b005\u203257.7\u2033<\/p>\n

\"pomnikowe<\/a>\"para<\/a>\"pochylony<\/a><\/p>\n

\"drugi<\/a><\/p>\n

Platan charakteryzuje si\u0119 mocno pochylon\u0105 sylwetk\u0105, zagra\u017caj\u0105c\u0105 statyce drzewa. W dolnej cz\u0119\u015bci pnia o obwodzie 412 cm widoczny jest spory, pod\u0142u\u017cny ubytek.<\/p>\n

\"Kurozw\u0119ki<\/a><\/p>\n

Do pnia przybito niegdy\u015b tabliczk\u0119, kt\u00f3ra wkr\u00f3tce przestanie by\u0107 widoczna gdy\u017c drzewo zabli\u017aniaj\u0105c ran\u0119 przes\u0142ania j\u0105 kor\u0105.<\/p>\n

\"Kurozw\u0119ki<\/a>\"Kurozw\u0119ki<\/a><\/p>\n

Wracamy na g\u0142\u00f3wn\u0105 alej\u0119 prowadz\u0105c\u0105 do pa\u0142acu, po wykupieniu biletu mo\u017cemy zwiedza\u0107 dalsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 za\u0142o\u017cenia parkowego. Przed nami mostek przerzucony nad Czarn\u0105 Staszowsk\u0105, po jego przekroczeniu nie kierujemy si\u0119 jeszcze w stron\u0119 pa\u0142acu, tylko spogl\u0105damy na grup\u0119 drzew rosn\u0105cych po prawej stronie – w\u015br\u00f3d nich znajduje si\u0119 trzeci pomnikowy okaz platana klonolistnego.<\/p>\n

\"zesp\u00f3\u0142<\/a>\"trzeci<\/a>\"park<\/a><\/p>\n

W przeciwie\u0144stwie do pierwszego platana ten okaz r\u00f3s\u0142 i ro\u015bnie nadal w bliskim\u00a0 towarzystwie innych drzew. \u015awiadczy o tym s\u0142abo rozwini\u0119ta, w\u0105ska korona z wysoko osadzonymi konarami, ponadto platan walcz\u0105c o dost\u0119p do \u015bwiat\u0142a s\u0142onecznego wykszta\u0142ci\u0142 wysok\u0105 sylwetk\u0119 (wysoko\u015b\u0107 drzewa to ponad 30 metr\u00f3w).<\/p>\n

\"park<\/a>Obw\u00f3d pnia trzeciego pomnikowego platana wynosi 385 cm, drzewo oznakowano stosown\u0105 tabliczk\u0105.<\/p>\n

\"park<\/a><\/p>\n

Teraz mo\u017cemy ju\u017c spokojnie przyjrze\u0107 si\u0119 ozdobnej, pi\u0119cioosiowej fasadzie pa\u0142acu otoczonego fos\u0105. Na jej zwie\u0144czeniu znajduj\u0105 si\u0119 medaliony z herbami \u00f3wczesnych w\u0142a\u015bcicieli Rawicz i So\u0142tyk. Starsze partie kamiennych mur\u00f3w z czas\u00f3w budowli obronnej zosta\u0142y ods\u0142oni\u0119te po bokach i na ty\u0142ach zamku.<\/p>\n

\"pa\u0142ac<\/a><\/p>\n

\"pa\u0142ac<\/a><\/p>\n

Ca\u0142o\u015b\u0107 za\u0142o\u017cenia pa\u0142acowo – parkowego w Kurozw\u0119kach upi\u0119kszaj\u0105 budynki oficyny, oran\u017cerii, domu ogrodnika i inne.<\/p>\n

\"Kurozw\u0119ki<\/a><\/p>\n

Wed\u0142ug rejestru RDO\u015a i centralnego rejestru GDO\u015a platany nie s\u0105 jedynymi drzewami w parku chronionymi w formie pomnik\u00f3w przyrody. Jednak istniej\u0105 spore rozbie\u017cno\u015bci mi\u0119dzy rejestrami nawet co do gatunk\u00f3w drzew obj\u0119tych ochron\u0105 pomnikow\u0105 i ich los jest niejasny – prawdopodobnie zosta\u0142y wyci\u0119te.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Park krajobrazowy wok\u00f3\u0142 pa\u0142acu w Kurozw\u0119kach powsta\u0142 w latach 1811-1825 z inicjatywy Anastazji z Rudnickich So\u0142tykowej. Projektantem za\u0142o\u017cenia parkowego by\u0142 m\u0142ody czeski ogrodnik Jan Zulaufa – skomponowa\u0142 on rozleg\u0142y ogr\u00f3d w modnym w\u00f3wczas stylu angielskim. Zar\u00f3wno pa\u0142ac jak i park … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[2226,2227,2228,528,1412],"class_list":["post-19575","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-przyroda-ozywiona","tag-gmina-staszow","tag-kurozweki","tag-palac-w-kurozwekach","tag-pomnikowe-platany","tag-swietokrzyskie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19575","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=19575"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19575\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19605,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19575\/revisions\/19605"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=19575"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=19575"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=19575"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}