{"id":20366,"date":"2026-06-21T14:45:13","date_gmt":"2026-06-21T12:45:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/?p=20366"},"modified":"2026-06-21T14:45:13","modified_gmt":"2026-06-21T12:45:13","slug":"glaz-narzutowy-dzik-we-wsi-borowina-gm-szprotawa-lubuskie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/?p=20366","title":{"rendered":"G\u0142az narzutowy Dzik we wsi Borowina (gm. Szprotawa, lubuskie)."},"content":{"rendered":"

Do niedawna jedynym pomnikiem przyrody nieo\u017cywionej w gminie Szprotawa (pow. \u017caga\u0144ski, lubuskie) by\u0142 g\u0142az narzutowy Flins<\/span><\/a>, le\u017c\u0105cy przy drodze wojew\u00f3dzkiej nr 297, w pobli\u017cu wsi D\u0142ugie. Na mocy Uchwa\u0142y nr XIX\/116\/2025 Rady Miejskiej w Szprotawie z dnia 28 marca 2025 r. do ochrony pomnikowej powo\u0142ano eratyk o nazwie „Dzik”, le\u017c\u0105cy na skraju kompleksu le\u015bnego, w zachodniej cz\u0119\u015bci wsi Borowina. Do g\u0142azu prowadzi droga gruntowa – na jej pocz\u0105tku przygotowano niewielki parking z drogowskazem.<\/p>\n

\"parking<\/a>\"drogowskaz<\/a><\/p>\n

Zmotoryzowani tury\u015bci dalsz\u0105 drog\u0119 (ok. 900 m) musz\u0105 pokona\u0107 pieszo, przy \u015brednim tempie to raptem 15 minut spaceru w jedn\u0105 stron\u0119. Narzutniak jest schowany w zaro\u015blach, jego odnalezienie u\u0142atwi nam ustawiona w pobli\u017cu tablica z opisem geologicznej ciekawostki.<\/p>\n

GPS N 51\u00b037\u201950.1\u2033 , E 15\u00b033\u201933.8\u2033<\/p>\n

\"ko\u0144cowy<\/a>\"tablica<\/a><\/p>\n

\"tre\u015b\u0107<\/a><\/p>\n

Po zapoznaniu si\u0119 z tre\u015bci\u0105 kolorowej planszy posiadamy ju\u017c dostateczn\u0105 wiedz\u0119, by bli\u017cej przyjrze\u0107 si\u0119 pomnikowemu g\u0142azowi. Przy odrobinie wyobra\u017ani sylwetka eratyku mo\u017ce rzeczywi\u015bcie przypomina\u0107 zarys dzika, st\u0105d propozycja jego nazwy.<\/p>\n

\"Borowina<\/a><\/p>\n

\"Borowina<\/a><\/p>\n

Wymiary g\u0142azu Dzik s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce: wysoko\u015b\u0107 to 130 cm, d\u0142ugo\u015b\u0107\/szeroko\u015b\u0107 to 210\/100 cm, obw\u00f3d mierzony przy gruncie to 550 cm.<\/p>\n

\"Borowina<\/a>\"Borowina<\/a><\/p>\n

G\u0142az Dzik zosta\u0142 przywleczony przez l\u0105dol\u00f3d skandynawski podczas zlodowacenia \u015brodkowopolskiego (stadia\u0142 Warty), ok. 150 tys. lat temu. Nie da si\u0119 okre\u015bli\u0107 czy po\u0142o\u017cenie g\u0142azu jest pierwotne, czy te\u017c zosta\u0142 przesuni\u0119ty z pola uprawnego na granic\u0119 lasu.<\/p>\n

\"autor<\/a>\"autor<\/a><\/p>\n

Niezwykle ciekawy jest sk\u0142ad petrograficzny pomnikowego narzutniaka: w przewa\u017caj\u0105cej cz\u0119\u015bci to granitowa ska\u0142a z \u017cy\u0142ami r\u00f3\u017cnokolorowych kwarc\u00f3w.<\/p>\n

\"powierzchnia<\/a>\"powierzchnia<\/a>\"powierzchnia<\/a>\"powierzchnia<\/a>Po stronie po\u0142udniowej g\u0142azu mo\u017cna wypatrzy\u0107 ksenolit – pod\u0142u\u017cny fragment ciemnej ska\u0142y obcy dla typowego sk\u0142adu granitu.<\/p>\n

\"g\u0142az<\/a>\"g\u0142az<\/a><\/p>\n

Na koniec warto pochwali\u0107 zagospodarowanie turystyczne pomnikowego obiektu – ju\u017c w chwili uprawomocniania si\u0119 Uchwa\u0142y teren wok\u00f3\u0142 „Dzika” zosta\u0142 pozbawiony krzak\u00f3w, ustawiono tablic\u0119 z merytoryczn\u0105 tre\u015bci\u0105 i oznakowaniem pomnika przyrody oraz przygotowano niewielki parking z drogowskazem. Gratulacje! Doskona\u0142a praca warta uznania i na\u015bladowania.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Do niedawna jedynym pomnikiem przyrody nieo\u017cywionej w gminie Szprotawa (pow. \u017caga\u0144ski, lubuskie) by\u0142 g\u0142az narzutowy Flins, le\u017c\u0105cy przy drodze wojew\u00f3dzkiej nr 297, w pobli\u017cu wsi D\u0142ugie. Na mocy Uchwa\u0142y nr XIX\/116\/2025 Rady Miejskiej w Szprotawie z dnia 28 marca 2025 … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[2302,2015,2301,174,669,721],"class_list":["post-20366","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-przyroda-nieozywiona","tag-borowina","tag-gmina-szprotawa","tag-glaz-dzik","tag-glaz-narzutowy","tag-lubuskie","tag-pomnikowy-eratyk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20366","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=20366"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20366\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20388,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20366\/revisions\/20388"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=20366"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=20366"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=20366"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}