{"id":7573,"date":"2015-03-06T22:57:42","date_gmt":"2015-03-06T21:57:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/?p=7573"},"modified":"2025-06-29T20:34:56","modified_gmt":"2025-06-29T18:34:56","slug":"glaz-roemera-w-jodlowicach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/?p=7573","title":{"rendered":"G\u0142az Roemera w Jod\u0142owicach."},"content":{"rendered":"

(Edytowano 29.06.2025 r.<\/span>) Najwi\u0119kszy na Dolnym \u015al\u0105sku pomnikowy g\u0142az narzutowy le\u017cy w kompleksie le\u015bnym administracyjnie nale\u017c\u0105cym do wsi Ro\u015bcis\u0142awice w gminie Oborniki \u015al\u0105skie (pow.\u00a0 trzebnicki), przy granicy z gmin\u0105 Brzeg Dolny w powiecie wo\u0142owskim. Nazw\u0119 eratyku – G\u0142az Roemera (niem. Roemerstein, R\u00f6merstein) nadano dla uczczenia przyrodnika C. F. Roemera (1818-1891), profesora Uniwersytetu Wroc\u0142awskiego, zas\u0142u\u017conego m.in. w badaniu g\u0142az\u00f3w narzutowych.<\/p>\n

\"autor<\/a>\"pomnik<\/a><\/p>\n

Do g\u0142azu mo\u017cna trafi\u0107 kieruj\u0105c si\u0119 charakterystycznymi znakami \u015bcie\u017cki rowerowej, przebiegaj\u0105cej np. obok ko\u015bcio\u0142a w Jod\u0142owicach.<\/p>\n

\"znak<\/a><\/p>\n

Szlak pocz\u0105tkowo biegnie asfaltow\u0105 drog\u0105 na p\u00f3\u0142noc od ko\u015bcio\u0142a, potem skr\u0119ca w prawo i mijaj\u0105c posesje 22, 22 ab i 22 c wchodzi do lasu. Po kilkuset metrach skr\u0119camy za znakami w prawo i szerok\u0105 le\u015bn\u0105 drog\u0105 dotrzemy do wysokiego krzy\u017ca pojednania (pokutnego), opisywanego\u00a0czasem jako \u201eRzymski Kamie\u0144\u201d lub \u201eKamie\u0144-Ch\u0142op\u201d.<\/p>\n

\"krzy\u017c<\/a>\"\"<\/a><\/p>\n

Po ok. 150 m od krzy\u017ca skr\u0119camy w lewo (\u015bcie\u017cka rowerowa biegnie prosto),\u00a0by po ok. 300 m dotrze\u0107 do pomnikowego eratyku, le\u017c\u0105cego tu\u017c przy s\u0142upku oddzia\u0142owym 350\/351\/357\/358.<\/p>\n

GPS N 51\u00b017\u203214.8\u2033, E 16\u00b048\u203237.9\u2033<\/p>\n

\"Jod\u0142owice<\/a>\"Jod\u0142owice<\/a><\/p>\n

G\u0142az Romera przez kilkadziesi\u0105t lat by\u0142 uwa\u017cany za pomnik przyrody, jednak nie istnia\u0142a \u017cadna podstawa prawna do jego ochrony (cho\u0107 w pe\u0142ni na ni\u0105 zas\u0142ugiwa\u0142). Powodem omy\u0142ki by\u0142y b\u0142\u0119dy w rejestrach pomnik\u00f3w przyrody – eratykowi powo\u0142anemu do ochrony pomnikowej w 1964 r. o innych wymiarach i niejasnej lokalizacji przypisano nieprawdziw\u0105 nazw\u0119 G\u0142az Romera. Usytuowanie g\u0142azu o tej historycznej nazwie by\u0142o doskonale znane, zaznaczane ju\u017c na niemieckich mapach z okresu mi\u0119dzywojennego. Z tego tytu\u0142u le\u015bnicy dokonali samostanowienia pomnika przyrody i oznakowali go stosown\u0105 tablic\u0105. Poni\u017cej zdj\u0119cia z 2015 roku.<\/p>\n

\"autor<\/a>\"tablica<\/a><\/p>\n

Dopiero Uchwa\u0142a nr LXIV\/517\/23 Rady Miejskiej w Obornikach \u015al\u0105skich z dnia 22 czerwca 2023 r. w sprawie ustanowienia pomnika przyrody wprowadzi\u0142a pewien \u0142ad w sytuacji formalno – prawnej tego eratyku. I tym razem nie odby\u0142o si\u0119 to bez b\u0142\u0119du – w Uchwale pomylono numer dzia\u0142ki ewidencyjnej, w\u0142a\u015bciwy numer znalaz\u0142 si\u0119 w Uchwale nr LXXVI\/595\/24 Rady Miejskiej w Obornikach \u015al\u0105skich z dnia 21 marca 2024 r. zmieniaj\u0105ca uchwa\u0142\u0119 nr LXIV\/517\/23 z dnia 22 czerwca 2023 roku w sprawie ustanowienia pomnika przyrody.<\/p>\n

\"G\u0142az<\/a><\/p>\n

Oficjalnie g\u0142az znajduje si\u0119 na terenie dzia\u0142ki ewidencyjnej nr 550, obr\u0119b geodezyjny Ro\u015bcis\u0142awice, gmina Oborniki \u015al\u0105skie, oddzia\u0142 le\u015bny nr 350-j, Le\u015bnictwo Kraniec, Nadle\u015bnictwo Oborniki \u015al\u0105skie\u201d.<\/p>\n

\"pomnikowy<\/a>\"pomnikowy<\/a><\/p>\n

G\u0142az Roemera mierzy prawie 14 metr\u00f3w w obwodzie (13,65 m), posiada wymiary 5,70 m x 3,90 m x 2,35 m; materia\u0142em buduj\u0105cym eratyk jest granitoid, w kilku miejscach na powierzchni g\u0142azu s\u0105 widoczne du\u017ce kryszta\u0142y skaleni potasowych. Szacunkowa masa opisywanego narzutniaka w cz\u0119\u015bci wystaj\u0105cej nad ziemi\u0119 to 43 tony.<\/p>\n

\"tylna<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

W\u0142a\u015bciwym g\u0142azem ustanowionym do ochrony pomnikowej w 1964 r. le\u017c\u0105cym „przy drodze le\u015bnej z Jod\u0142owic do wsi Bukowice” jest G\u0142az Bernarda o obwodzie 6,5 metra, zosta\u0142 opisany dok\u0142adnie w artykule „G\u0142az Bernarda w Bukowicach<\/span><\/a>„.<\/p>\n

\"3.<\/a><\/p>\n

G\u0142az Roemera le\u017cy na skraju rezerwatu przyrody „Jod\u0142owice”, chroni\u0105cego skupisko jod\u0142y rosn\u0105cej na p\u00f3\u0142nocnej granicy jej naturalnego zasi\u0119gu. Teren rezerwatu ma charakter \u015bcis\u0142y, jest w ca\u0142o\u015bci ogrodzony i niedost\u0119pny do zwiedzania.\"tablice<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

(Edytowano 29.06.2025 r.) Najwi\u0119kszy na Dolnym \u015al\u0105sku pomnikowy g\u0142az narzutowy le\u017cy w kompleksie le\u015bnym administracyjnie nale\u017c\u0105cym do wsi Ro\u015bcis\u0142awice w gminie Oborniki \u015al\u0105skie (pow.\u00a0 trzebnicki), przy granicy z gmin\u0105 Brzeg Dolny w powiecie wo\u0142owskim. Nazw\u0119 eratyku – G\u0142az Roemera (niem. … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[1483,1993,174,1117,1116,1115,1118,721],"class_list":["post-7573","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-przyroda-nieozywiona","tag-dolnoslaskie","tag-gmina-oborniki-slaskie","tag-glaz-narzutowy","tag-glaz-roemera","tag-glaz-romera","tag-jodlowice","tag-krzyz-pokutny-jodlowice","tag-pomnikowy-eratyk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7573","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7573"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7573\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19897,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7573\/revisions\/19897"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7573"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7573"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pomniki-przyrody.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7573"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}