Pomnikowe głazy narzutowe w Niemodlinie (pow. opolski).

Niemodlin to miasto w powiecie opolskim (położone 25 km na zachód od Opola), siedziba gminy miejsko – wiejskiej. To bardzo stara osada, która prawa miejskie uzyskała w 1283 r. Charakterystyczny dla Niemodlina jest wydłużony, wrzecionowaty rynek o długości ponad 400 m, wokół którego stoją dawne mieszczańskie kamienice.

Po zachodniej stronie rynku stoi kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny –  gotycka budowla z poł. XIII-XIV w. z przekształceniami barokowymi.

W średniowieczu miasto otaczały fortyfikacje miejskie z dwoma bramami: nyską i opolską, obie wyburzono w XIX w. Zachowany odcinek kamienno – ceglanych murów miejskich można podziwiać w południowej części miasta.

Do wschodniej części murów miejskich przylegały obwarowania niemodlińskiego zamku, którego początki sięgają 1313 r.

Zamek wielokrotnie przebudowywano nadając mu styl renesansowy, później barokowy.

Zamek otacza park z wieloma drzewami o walorach pomnikowych.

19.09.2017 r. Uchwałą nr XXVIII/164/16 Rady Miejskiej w Niemodlinie z dnia 1 września 2016 r. powołano do życia szereg nowych pomników przyrody, w tym 7 drzew (3 cisy pospolite, dąb czerwony, platan klonolistny, buk czerwony i klon pospolity) rosnących na terenie parku otaczającym niemodliński zamek. Więcej informacji oraz zdjęcia ustanowionych pomników przyrody w artykule „Park przy zamku w Niemodlinie„.

Naprzeciw zamku, u wylotu ul. Drzymały, stoją dwa pokaźnych rozmiarów głazy narzutowe.

GPS N 50°38′28.9″, E 17°37′20.7″

Głazy te Rozporządzeniem Nr 0151/P/38/05 Wojewody Opolskiego z dnia 26 października 2005 r. chronione są jako pomniki przyrody nieożywionej. Co ciekawe, zarówno w rozporządzeniu, jak i w innych publikacjach wymieniane są trzy głazy.

Wysokość wyższego głazu wynosi prawie 3 m, niższego ok. 1.5 m. Obwód obydwu to ok. 5,5 – 6 m.

Materiałem budującym oba eratyki jest skandynawski granit o intensywnie czerwonej barwie. Głazy te zostały przywleczone przez lądolód skandynawski, który w plejstocenie kilkukrotnie nasuwał się na na tereny obecnej Polski.

Na obszarze gminy Niemodlin znajduje się wiele innych nieprzeciętnych obiektów przyrodniczych. W pobliskim Szydłowcu Śląskim (5 km od Niemodlina) rośnie najstarszy na Opolszczyźnie dąb szypułkowy – Dąb Pücklera. W arboretum w Lipnie odnajdziemy pomnikowe okazy drzew egzotycznych, w Zespole Przyrodniczo – Krajobrazowym Lipno obejmującym wspomniane arboretum znajduje się pomnikowy głaz narzutowy oraz kilkanaście innych pomnikowych drzew. Opiszę je dokładnie w kolejnych artykułach.

Pomniki przyrody w Dzierżoniowie.

Dzierżoniów położony jest w południowej części województwa dolnośląskiego, w obrębie Kotliny Dzierżoniowskiej, u podnóża Gór Sowich. Miasto (ponad 34 tys. mieszkańców) jest siedzibą władz miejskich, gminnych i powiatowych. Jest warte odwiedzenia ze względu na dużą ilość zabytkowych obiektów, szczególnie w obrębie rewitalizowanej starówki.

Dzierżoniów jest miastem całkowicie pozbawionym terenów leśnych, niewielki jest też obszar gruntów zadrzewionych, w tym terenów parkowych (7 ha, 0.35% pow. miasta). Mimo tego lista miejskich pomników przyrody liczy aż 14 pozycji: 3 buki, 2 platany, 2 dęby, lipa, jesion, pozostałe to cisy pospolite. Te ostatnie stanowią ilościowo największy zespół pomnikowych okazów, ze względu na powołanie grupowych pomników przyrody. Grupa 2 pomnikowych cisów zlokalizowana jest przy ul. Kościelnej, obok murów obronnych.

Cisy mierzą w obwodzie 100 i 90 cm, wysokość drzew 8 m, wiek ok. 120 lat.

Okazały cis rośnie obok posesji przy ul. Daszyńskiego 12. Obwód tego drzewa wynosi 96 cm, wysokość 10 m, wiek ok. 170 lat.

Kolejny egzemplarz pomnikowego cisa znajdziemy przy ul. Pocztowej, na skraju parku.   Okaz mierzy w pierśnicy 155 cm, wysokość drzewa 11 m, wiek ok. 210 lat.

Przy ul. Pocztowej, obok Urzędu Skarbowego, rośnie ogromny platan klonolistny. Ten pomnik przyrody mierzy w obwodzie aż 785 cm, wysokość drzewa 30 m.

Wiekowy cis – pomnik przyrody – rośnie przed budynkiem Zespołu Szkół nr 1 (Radiobuda) przy ul. Mickiewicza. Okaz mierzy w obwodzie 150 cm, wysokość cisa 11 m, wiek ok. 220 lat.

100 metrów wyżej, na obrzeżu parku, rośnie pomnikowy jesion wyniosły. Drzewo posiada pień o obwodzie 218 cm prawie w całości porośnięty bluszczem. Wysokość okazu 25 m, wiek ok. 120 lat.

30 m od kina „Zbyszek” (ul. Świdnicka) rośnie pomnikowy dąb szypułkowy o obwodzie 400 cm, wysokości 25 m i wieku ok. 170 lat.

Na rogu ulicy Świdnickiej i Kościuszki rosną dwa pomnikowe drzewa. Buk pospolity mierzy w obwodzie 345 cm, wysokość drzewa 30 m, wiek ok. 160 lat.

Rosnący obok platan mierzy w pierśnicy 465 cm, wysokość okazu 20 m, wiek ok. 150 lat.

W pobliskim Parku Sybiraków rośnie pomnikowy buk w odm. czerwonolistnej. Okaz mierzy w obwodzie 408 cm, wysokość drzewa 20 m, wiek ok. 200 lat.

Przy remontowanej restauracji „Centralna” (ul. Świdnicka) zlokalizowana jest grupa 7 pomnikowych cisów pospolitych w wieku ok. 80 lat.

Niezwykle malowniczo prezentuje się pomnikowy buk w odm. zwisającej, Pendula. Rośnie on w parku przy Piłsudskiego. Wysokość drzewa 13 m, obwód pnia 350 cm, wiek ok. 190 lat.

Przy ul. Kolejowej rośnie pomnikowy okaz lipy drobnolistnej. Drzewo mierzy w obwodzie 468 cm, wysokość lipy 30 m, wiek ok. 190 lat.

Na terenie posesji przy ul. Wojska Polskiego 13 (szosa 382 do Ząbkowic Śl.) rośnie pomnikowy dąb o obwodzie 420 cm, wysokość drzewa 25 m, wiek ok. 260 lat.