Pomniki przyrody przy konkatedrze św. Jadwigi w Zielonej Górze (lubuskie).

Ufundowany w II poł. XIII w. przez księcia Konrada I głogowskiego kościół pod wezwaniem św. Jadwigi jest obecnie najstarszym zachowanym zabytkiem w Zielonej Górze. Przez wieki świątynia była wielokrotnie przebudowywana, dlatego można w niej odnaleźć elementy architektoniczne w stylu gotyckim, barokowym i klasycystycznym. 7 czerwca 1992 kościół podniesiono do godności konkatedry diecezji zielonogórsko – gorzowskiej.

wieża konkatedry w Zielonej Górzekonkatedra w Zielonej Górze

W promieniu niecałych 100 m od konkatedry zlokalizowane są dwa pomniki przyrody ożywionej. Łatwo je przeoczyć, bowiem nie są to drzewa. Obydwa są zimozielone, trujące i długowieczne, preferują ocienione stanowiska, są często spotykane na cmentarzach i starych parkach. Jakie zatem osobliwości przyrodnicze możemy tu odnaleźć? Pierwszy pomnik przyrody to bluszcz pospolity przyczepiony elewacji budynku sąsiadującego z kamienicą przy ul. Ciesielskiej 1.Zielona Góra - fragment ul. Ciesielskiej z pomnikowym bluszczem

bluszcz przy ul. Ciesielskiej w Zielonej Górze

pomnikowy bluszcz przy ul. Ciesielskiej w Zielonej Górze

Bluszcz szczelnie zakrywa ścianę przybudówki grubą warstwą pędów i liści, brak widocznego posuszu.

Zielona Góra - pomnikowy bluszczZielona Góra - bluszcz na ścianie budynku przy ul. Ciesielskiej

Przyziemne części pnącza zabezpieczono metalowym płotkiem, obwód odnóg wynosi 42, 30, 30 cm.

Zielona Góra - pień pomnikowego bluszczuul. Ciesielska w Zielonej Górze - pień pomnikowego bluszczu

Odchylając gęstwinę liści na wysokości twarzy można zobaczyć tabliczki przyczepione do pni bluszczu.

tabliczki na pomnikowym bluszczutabliczka na pomnikowym bluszczuDrugim pomnikiem przyrody sąsiadującym z konkatedrą jest cis pospolity o formie krzewiastej rosnący na skwerze przy ul. M. Kopernika, obok budynku nr 12. Status pomnika przyrody uzyskał już w 1966 r.

cis przy ul. Kopernika w Zielonej Górze

pomnikowy cis przy ul. Kopernika w Zielonej Górzeul. Kopernika w Zielonej Górze - pomnikowy cispomnikowy cis przy ul. Kopernika

Cis posiada dwa główne pnie o obwodach 109, 101 cm od których w przyziemiu odrastają mniejsze odnogi; wysokość okazu 8 metrów. Korona zabezpieczona jest dwoma podporami i spięta u góry linami.

podpory pomnikowego cisa w Zielonej Górzepnie pomnikowego cisa w Zielonej Górze

Zielona Góra - pnie pomnikowego cisaNa pniu powieszono dwie tabliczki: jedną z godłem i napisem „Pomnik Przyrody”, na drugiej umieszczono nazwę gatunkową, obwody pni, wysokość cisa i przybliżony wiek 600 – 700 lat.

tabliczki na pomnikowym cisiePrzed pomnikowym krzewem ustawiono tablicę sugerującą 800 – letni wiek cisa, który należy uznać za mało prawdopodobny. Badania naukowe ustaliły roczny przyrost na grubość tego gatunku w przedziale od 0,2 do 2,9 mm – średnio 1,4 mm. W takim układzie uzyskanie obwodu 100 cm (czyli średnicy ok. 32 cm) powinno zająć zielonogórskiemu okazowi ok. 300 – 400 lat.

tablica przed pomnikowym cisie w Zielonej Górze

Pomniki przyrody w Strzegomiu (pow. świdnicki, dolnośląskie).

Strzegom to miasto położone na Przedgórzu Sudeckim, na skraju Wzgórz Strzegomskich, przy skrzyżowaniu drogi krajowej nr 5 i drogi wojewódzkiej nr 374. Miasto już pod koniec XIII w. było otoczone murami obronnymi, w poł. XV w. obwarowania zostały rozbudowane o drugi, zewnętrzny pierścień. Na pocz. XIX w. mury i bramy miejskie rozebrano, fosy i obwałowania zlikwidowano, a na ich miejscu utworzono planty, stanowiące obecnie największy obszar terenów zielonych w centrum miasta. Tutaj też zlokalizowane są niemal wszystkie strzegomskie pomniki przyrody. Najpiękniejsza jest wielogatunkowa aleja z przewagą platanów, biegnąca wzdłuż deptaka od skrzyżowania z ul. Świdnicką do parkingu marketu „Netto”.

Strzegom - początek pomnikowej aleialeja platanowa w Strzegomiu

Aleja została dokładnie opisana przed kilku w artykule „Aleja platanowa w Strzegomiu” (ze względu na liczne zmiany w otoczeniu alei wpis został niedawno edytowany).

Strzegom - pomnikowe platany i klon srebrzysty

Końcowy odcinek alei upiększa pomnikowy klon srebrzysty o obwodzie 371 cm i wysokości 20 metrów.

pomnikowy klon srebrzysty ze StrzegomiaStrzegom - pomnikowy klon srebrzystyStrzegom - pień pomnikowego klona srebrzystego

W parku po przeciwnej stronie miasta, niedaleko zabytkowej Wieży Dziobowej, rośnie pomnikowy cis pospolity o formie trzypniowej (obwód pni 20 – 80 cm).

Strzegom - pomnikowy cisStrzegom - pomnikowy cis pospolitypomnikowy cis ze StrzegomiaStrzegom - pnie pomnikowego cisa

W pobliskim parku przylegającym do Przedszkola Publicznego nr 3 (ul. Parkowa 8) rośnie 5 pomnikowych drzew. Najdostojniejszym z nich jest okaz platana klonolistnego o obwodzie 450 cm.

Strzegom - pomnikowy platanpark przy przedszkolu w Strzegomiu - pomnikowy platan klonolistnypark przy przedszkolu w Strzegomiu - pomnikowy platan

Na początku marcu 2020 r. na drzewie przeprowadzono cięcia pielęgnacyjne oraz założono nowe wiązania elastyczne. Prace arborystów widać na niektórych zdjęciach.

Strzegom - pomnikowy platan klonolistnyStrzegom - pień pomnikowego platana

Obok platana rośnie pomnikowy buk pospolity w odmianie zwisającej (Pendula). 

Strzegom - pomnikowy buk w odmianie PendulaStrzegom - pomnikowy buk

Drzewo mierzy w obwodzie 260 cm, wysokość buka 14 metrów.

Strzegom - pień pomnikowego buka

Powyżej buka, przy ogrodzeniu, rośnie pomnikowy klon pospolity. Drzewo mierzy w obwodzie 315 cm, wysokość okazu 18 metrów.

Strzegom - pomnikowy klon zwyczajnyStrzegom - pomnikowy klon pospolityStrzegom - pień pomnikowego klonu zwyczajnego

Pomnikowy dąb o obwodzie 358 cm jest drzewem martwym, obecnie stanowi podporę dla pnącego się po nim bluszczu.

Strzegom - pomnikowy dąbStrzegom - pień pomnikowego dębu

Poniżej, przy ogrodzeniu, rośnie pomnikowy klon jawor o obwodzie 240 cm i wysokości 20 metrów.

Strzegom - pomnikowy klonStrzegom - pień pomnikowego jawora

Ostatnie pomnikowe drzewo – topola biała – rośnie przed budynkiem Szkoły Podstawowej nr 3 (ul. Brzegowa 1).  Topola posiada pień o obwodzie 410 cm, wysokość drzewa 19 metrów.

pomnikowa topola biała ze StrzegomiaStrzegom - pomnikowa topola białaStrzegom - pień pomnikowej topoli