Zabytkowy park w Hniszowie (gm. Ruda – Huta, lubelskie).

Hniszów to niewielka wioska położona przy samej granicy z Ukrainą, w gminie Ruda – Huta, w powiecie chełmskim (lubelskie). Do lat 50 – tych XX w. we wsi stał drewniany dwór otoczony parkiem w stylu angielskim; został on rozebrany w 1957 r. przy okazji wycięto 40% drzewostanu parkowego. Mimo tych strat założenie parkowe stanowi chlubę mieszkańców gminy, rośnie w nim ok. 250 drzew, reprezentowanych przez 17 gatunków. Park przechodził niedawno rewitalizację, na drzewach przeprowadzono zabiegi pielęgnacyjne; to znakomite miejsce na krótki spacer lub piknik. Statusem pomnika przyrody uhonorowano tu 9 egzemplarzy drzew, najcenniejsze z nich – dąb szypułkowy „Bolko” o obwodzie 874 cm – należy do najstarszych okazów tego gatunku w Polsce.

Więcej zdjęć oraz dokładny opis „Bolka” zainteresowany czytelnik odnajdzie w poprzednim artykule, lokalizację pozostałych pomników przyrody znajdziemy na wycinku poniższej mapy, pobranej z Geoserwisu GDOŚ.

Tuż obok „Bolka” rośnie pomnikowy dąb o obwodzie 352 cm i wysokości 22 metrów.

Najdalej wysunięty na wschód pomnikowy dąb, nazwany na mapce „soliterowym”, mierzy w obwodzie 363 cm, wysokość drzewa 22 metry. Przy dębie ustawiono jedną z tablic ścieżki dydaktycznej.

Ze względu na dość krótki żywot brzozę brodawkowatą rzadko ustanawia się pomnikiem przyrody. Ta w hniszowskim parku mierzy w obwodzie 246 cm (wysokość 22 m).

Parkowa alejka prowadzi do wnętrza ogrodowego – zamkniętej przestrzeni parkowej, w której uwagę zwracają 4 okazałe dęby o statusie pomników przyrody. Obwód poszczególnych okazów to: 380, 383, 392, 398 cm; wysokość 22 metry.

W pobliżu dębów rośnie okaz egzotycznego drzewa – iglicznii trójcierniowej o obwodzie 156 cm i wysokości 17 metrów.

W drzewostanie parku jest jeszcze kilka innych okazałych i wartych uwagi drzew.

Dąb „Bolko” z Hniszowa (gm. Ruda – Huta, lubelskie).

Najokazalszy dąb szypułkowy Lubelszczyzny o nazwie „Bolko” rośnie w Hniszowie, niewielkiej wiosce położonej tuż przy granicy z Ukrainą (powiat chełmski, gm. Ruda – Huta). Stanowi perełkę dendroflory tutejszego parku podworskiego, założonego w XIX w. w modnym wówczas stylu angielskim. W pobliżu Hniszowa przebiega droga wojewódzka 816, przy skrzyżowaniu ustawiono piękny drogowskaz.

250 m za skrzyżowaniem pokonujemy most na starorzeczu Bugu, tuż za nim droga prowadzi wzdłuż zabytkowego parku. Mijamy tablice z opisem pomnikowego dębu, nieco dalej, przy kolejnym drogowskazie widzimy już monumentalny okaz, rosnący na skraju rozległej polany.

GPS N 51°15′24.4″ , E 23°41′54.3″

Jak drobna wydaje się być sylwetka autora tego artykułu w porównaniu do tego ogromnego dębu.

Imię „Bolko” nadano dębowi na cześć syna Joanny Trzebińskiej – jednej z właścicielek tych ziem – zmarłego w 1883 r. w wieku 13 lat.

Pień „Bolka” poszerza się znacznie od pierśnicy ku ziemi, osiągając tuż przy gruncie kilkanaście metrów obwodu. W rejestrze pomników przyrody podany obwód wynosi 874 cm, wysokość drzewa 24 metry. Opisywany w różnych publikacjach wiek „Bolka” to 400 – 800 lat. Nie wiadomo skąd taki rozrzut, bowiem długość życia „Bolka” została dokładnie obliczona przez Cezarego Pacyniaka („Najstarsze drzewa w Polsce, 1992 r.). W 1984 r. dąb liczył 623 lata, czyli obecny wiek to 657 lat. Ciekawe, że podany we wspomnianej książce obwód to aż 905 cm.

W ciągu ostatnich kilkunastu lat „Bolko” był wielokrotnie poddawany zabiegom pielęgnacyjnym. Wycięto uschnięte konary, usunięto zagrzybienia, ubytki w pniu starannie zabezpieczono siatką, wykonano wiązania dynamiczne spinające gałęzie.

Przy Bolku znajduje się ostatni przystanek ścieżki dydaktycznej, oprowadza ona po innych pomnikowych drzewach rosnących w parku w Hniszowie.

W hniszowskim parku, statusem pomnika przyrody uhonorowano okaz igliczni trójcierniowej, brzozy brodawkowatej oraz 7 dębów szypułkowych, w tym oczywiście ten najokazalszy, będący tematem dzisiejszego wpisu. Jeden z pomnikowych dębów rośnie tuż obok „Bolka”, pozostałe opiszę w kolejnym artykule.