Park przy pałacu w Starościnie (gm. Świerczów, opolskie).

W poszukiwaniu najciekawszych pomników przyrody Opolszczyzny należy się obowiązkowo wybrać do Starościna. Ta niewielka miejscowość znajduje się w północno – zachodnim narożniku województwa opolskiego, w gminie Świerczów, w powiecie namysłowskim (odległość od Opola 47 km, od Namysłowa 20 km). We wsi znajduje się barokowo – klasycystyczny pałac wybudowany na miejscu wcześniejszej wieży mieszkalnej z XV w. Budynek jest trójskrzydłowy, dwukondygnacyjny, z wewnętrznym dziedzińcem, postawiony na planie litery U.

Do zabytkowego zespołu pałacowego należą również oficyny oraz Dom Nauczyciela.

Brama wjazdowa do zespołu pałacowo – parkowego znajduje się przy ul. Opolskiej. Tuż za nią, na skwerze, ustawiono pomnik upamiętniający 1000 lat istnienia Państwa Polskiego.

Frontową część pałacu zasłaniają 4 ogromne lipy szerokolistne – pomniki przyrody od 1955 r. Wraz z pałacem tworzą unikalną, bardzo rzadko spotykaną kompozycję.

23.06.2019 r. Niestety, Uchwałami nr IV/25/2018 z dnia 28 grudnia 2018 r. (1 lipa uszkodzona po wichurze) i nr VI/47/2019 Rady Gminy Świerczów z dnia 28 lutego 2019 r. (pozostałe 3 lipy) zniesiono ochronę pomnikową z tych drzew. Pozbawienie statusu pomników przyrody nastąpiło z uwagi na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa
powszechnego.

19.11.2019 r. Z informacji i zdjęć uzyskanych od czytelnika uzyskałem potwierdzenie, że lipy zostały wycięte.

Obwody pomnikowych okazów wynoszą 527, 392, 282, 455 cm; wysokość 18 – 22 m, wiek ok. 300 lat.

W parku otaczającym pałac znajduje się jeszcze jedno chronione ustawowo drzewo. Jest nim ogromny dąb szypułkowy rosnący niedaleko wysychającego latem stawu.

Pień tego drzewa pokryty niemal w całości bluszczem mierzy w obwodzie ponad 400 cm, szacunkowy wiek dębu to 300 lat.

Kilkadziesiąt metrów na zachód od dębu znajduje się aleja prowadząca do zrujnowanej kaplicy grobowej.

W pobliżu znajdziemy wiele okazałych grabów.

W parku znajduje sie wiele innych, cennych okazów dendrologicznych. Na okrągłym skwerze przed pałacem rośnie potężna daglezja zielona, obok buk w odmianie zwisającej Pendula.

Na prawo od bramy wjazdowej możemy podziwiać innego buka w odmianie czerwonolistnej. Ogółem na terenie parku stwierdzono występowanie 97 różnych gatunków i odmian drzew i krzewów, w tym 38 rodzimych i 59 obcego pochodzenia.

Na terenie leśnym (oddz. 382), pomiędzy Starościnem a Siemysłowem, rośnie pomnikowy buk pospolity. Drzewo rośnie przy leśnym dukcie, ok. 270 m na wschód od asfaltowej drogi łączącej ww. miejscowości.

GPS N 51°00′46.1″ , E 17°50′08.3″

Drzewo mierzy w obwodzie 445 cm, wysokość okazu 30 m.

Pomnikowe drzewa w Karłowicach (gm. Popielów, opolskie).

Jedną z ciekawszych miejscowości leżących niedaleko Opola (ok. 30 km) jest wieś Karłowice (gm. Popielów). Otoczona lasami Stobrawskiego Parku Krajobrazowego skrywa interesujące zabytki, historię niezwykłych ludzi oraz bogatą kolekcję pomnikowych drzew.

Najstarszą budowlą w Karłowicach jest zamek z poł. XIV w., przebudowany w XVI, XVIII i XIX w. Zabytek otoczony jest parkiem ze stosunkowo młodym drzewostanem.

W 1715 roku w zamku wybudowano kaplicę dla miejscowych katolików, gdzie msze w latach 1835 – 1868 odprawiał ks. dr Jan Dzierżon. Ta wybitna postać – światowej sławy badacz życia pszczół (odkrywca zjawiska dzieworództwa) i jeden z twórców nowoczesnego pszczelarstwa – mieszkał w domu przy ulicy Kościelnej 5.

Z tego tytułu we wsi znajdziemy wiele odniesień do pszczół i miodu. Na cześć uczonego miasto Przedgórzu Sudeckim uzyskało po II wojnie światowej nazwę Dzierżoniów, jego imię nosi również ogromny dąb, rosnący nad brzegiem Odry we Wrocławiu.

drogowskaz w centrum Karłowic

4 pomnikowe dęby rosną po lewej stronie ul. Pokojowej (droga do Kuźnicy Katowskiej i Pokoju), pomiędzy terenem dawnego cmentarza ewangelickiego, a ostrym zakrętem drogi (Oaza pod Dębami).

Obwody pomnikowych dębów wynoszą 415, 440, 446, 517 cm; wysokość drzew 24 -27 m, wiek ok. 320 lat.

Potężny, ale niestety mocno uszkodzony dąb rośnie przy przejeździe kolejowym (ul. Brzeska).

Tuż za przejazdem (po prawej stronie) rośnie pomnikowy dąb, pierwszy z grupy liczącej 4 okazy.

Pomnikowe egzemplarze mierzą w obwodzie 344, 344, 597, 328 cm; wysokość drzew 20 – 32 m, szacunkowy wiek 320 lat.

Jadąc dalej w kierunku Stobrawy mamy możliwość podziwiać dwustronną aleję, złożoną z 12 okazałych dębów szypułkowych.

Obwody pomnikowych dębów mieszczą się w przedziale 336 – 487 cm, szacowany wiek 220 lat.

W ciągu alei, oprócz okazałych dębów, rosną jeszcze dwie pomnikowe lipy drobnolistne o obwodach 328 i 368 cm.

Piękny dąb o statusie pomnika przyrody rośnie na terenie leśnym, tuż przy szosie Karłowice – Popielów. W pobliżu, nad rzeką Budkowiczanka, znajdują się kolejne sędziwe dęby, jednak wszystkie zlokalizowane są już na terenach administracyjnych wsi Popielów. Więcej o nich oraz o innych pomnikach przyrody Popielowa w następnym artykule.